Strona główna SMIL Strona główna SMIL

Wolność należy do tych, którzy potrafią o nią walczyć

Odsłonięcie Pomnika ku Czci Lotników Polskich Poległych w II Wojnie Światowej

Wieniec od Dowódcy Wojsk Lotniczych
Wieniec od Dowódcy Wojsk Lotniczych.

Uroczyste odsłonięcie Pomnika odbyło się 27.08.2003 o godzinie 19:00. Datę i godzinę wybrano nie przypadkowo - dokładnie 59 lata wcześniej z Włoch wystartował ostatni transport ze zrzutem dla powstańczej Warszawy. Na uroczystość przybyło wielu zaproszonych gości, w tym piloci, uczestnicy tamtych walk, prezydent Aleksander Kwaśniewski, ostatni prezydent RP na Uchodźstwie pan Ryszard Kaczorowski, marszałek Sejmu pan Marek Borowski, marszałek Senatu pan Longin Pastusiak, biskup polowy Wojska Polskiego Leszek Sławoj Głódź, mieszkańcy stolicy oraz Członkowie i Zarzad SMIL. Miejsce pod budowę Pomnika także wybrano nieprzypadkowo. To właśnie na Polach Mokotowskich znajdowało się w okresie międzywojennym pierwsze warszawskie lotnisko.

Przemarsz pocztów sztandarowych
Przemarsz pocztów sztandarowych.

Odsłonięcie pomnika było jednym z elementów III Światowego Zjazdu Lotników Polskich. Wielu z weteranów było naprawdę wzruszonych. W końcu po prawie 60 latach od zakończenia wojny doczekali się w swojej Ojczyźnie godnego Pomnika. Lotnicze organizacje kombatanckie wystawiły poczty sztandarowe, które uświetniły uroczystość.

Uroczystość rozpoczęła się po przybyciu na plac przed Pomnikiem pana prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego, który dokonał odprawy oddziału reprezentacyjnego Wojska Polskiego. Przy dźwiękach Hymnu Narodowego wciągnięto na maszt biało-czerwony sztandar. Po przywitaniu, podczas którego przypomniano o bohaterskiej walce polskich lotników na obu frontach wojennych w Europie i Afryce, Prezydent w otoczeniu dowódcy Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej gen. broni Ryszarda Olszewskiego, przedstawiciela Lotnictwa Marynarki Wojennej oraz przedstawiciela Fundacji Stowarzyszenia Lotników Polskich w Wielkiej Brytanii dokonali odsłonięcia Pomnika. Poświęcenia Monumentu dokonali duchowni: katolicki, prawosławny i protestancki. Kompania honorowa oddał trzy salwy. Zgromadzeni goście złożyli pod Pomnikiem wieńce. Na zakończenie odbył się Apel Poległych.

O Pomniku

Warta honorowa
Warta honorowa przed Pomnikem.

Decyzję o budowy Pomnika na Polach Mokotowskich podjęto w czerwcu 1997r. a potwierdzono odpowiednią uchwałą z dnia 18 czerwca 1998. 28 sierpnia 2002 w Święto Lotnika wmurowano kamień węgielny, 30 grudnia 2002 zatwierdzono projekt i wydano pozwolenie na budowę, którą rozpoczęto w połowa kwietnia 2003, a ukończono 31 lipca. Budowę sfinansowała Fundacja Stowarzyszenia Lotników Polskich w Wielkiej Brytanii ze składek własnych i Skrzydeł w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Australii, Afryce Południowej, Argentynie, Brazylii i w Belgii.

Autorami pomnika są Marek Dziewulski oraz jego ojciec Tadeusz Dziewulski, były pilot 315 Dywizjonu Dęblińskiego Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie oraz Biuro Projektowo-Konsultingowe Stolica. Formą nawiązuje on do pomnika Lotników Polskich na cmentarzu w Northolt.

Nowy pomnik podczas wieczornej uroczystości
Nowy pomnik podczas wieczornej uroczystości.

Na pomnik składają się trzy części. Pierwszą stanowi plac przed Pomnikiem i brukowana aleja, która symbolizuje pas startowy lotniska (po zmierzchu jest ona oświetlana niczym pas lotniska). Drugim elementem są trzy stalowe, przeplatające się ze sobą łuki. Według zamierzeń autorów projektu mają one symbolizować smugi kondensacyjne, częsty widok podczas walk powietrznych. Dwa z nich skierowane są ku górze, jeden ku dołowi Pomnika. Te skierowane ku niebu mają symbolizować zwycięstwa polskich pilotów na Wschodnim i Zachodnim teatrze działań oraz wzbijające się ponad przeciętność młodzieńcze ideały tych, którzy wówczas w młodym wieku ginęli za wolną Polskę. Trzecim elementem jest półkolisty, granitowy mur, na którym patrząc od lewej strony, znajdują się wymienione polskie formacje lotnicze z Września 1939, z kampanii francuskiej w 1945, Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie oraz Ludowego Lotnictwa Polskiego. Motto, które umieszczone jest na Pomniku zaczerpnięte jest od antycznego wodza Peryklesa z 431 r.p.Ch. Brzmi ono: "Wolność należy do tych, którzy potrafią o nią walczyć". Dalej wyryte są godła polskich dywizjonów lotniczych sformowanych na zachodzie. Najważniejszą częścią Pomnika jest lista poległych lotników w czasie II Wojny

Powrót do Kroniki
www.smil.org.pl | mapa strony | e-poczta
Stowarzyszenie Młodych Inżynierów Lotnictwa
al. Krakowska 110/114 bud. S pok. 12; 02-256 Warszawa
Wersja polska